नवीन नवीन असतांना बाळाचे सर्व काम करण्यात कित्ती वेळ जातो हे आत्ता कळायला लागले  होते,  आणि मजा पण वाटत होती, छोट्या  छोट्या  गोष्टींमध्ये आनंद मिळत होता, दिवसभराचे काम, आणि रात्री  तिच्या  मुळे जागरण व्हायचे,पण, पुन्हा सकाळी ती हसली, की सगळा  शीण निघून  जायचा. हळ हळू  भानू मोठी होत होती तेंव्हा मी तिला backsack  मध्ये घालून आणि सुमाला पुढे herohonda च्या tank वर बसवून नासिकला आमच्या घरी विजयनगर कोलोनीत drive  करून न्यायचे.   खूप मजा  यायची.  रस्त्याने लोक वळून वळून  कुतूहलाने बघायचे . ते सर्व दृश्य फारच मनोरंजक आणि मजेशीर असायचं.  ही मोटरसायकल जेव्हा   मी चालवली तेंव्हा कुणीच बायका चालवत नव्हत्या !१ ९८ ९ ची बात आहे ही !,मी माझ्या सासूबाई, आम्ही पण बर्याच वेळेला मोटरसायकल वर देवळाली _  नाशिक जात येत होतो. त्या तर नौवारी नेसून दोन्हीकडे पाय टाकून बसायच्या!  नंतर तिला ऑफिसर मेस मध्ये घेवून जायला लागले, सगळेजण  कौतुक करायचे!, तिनी जेव्हा खायला सुरुवात केलीतेव्हा तिच्या साठी छोट्या डब्यात पोळीचा रोल असायचा.  सगळे तिचाकडे तो रोल मागायचे, आणि ती पण त्यातला कण कण सगळ्यांना द्यायची, खूप मजा  यायची !  एकदा तर  तिनी फारच मजा उडवून दिली होती. मला वाटते १ वर्षाची होती. एका  ऑफिसरकडे पार्टीला गेलो होतो .  तिने हळू आवाजात मला चिप्स साठी विचारले, मी  तिला  गप्प केले तरी तिची   भुणभुण  चालूच !  आणि त्या दिवशी पार्टी मध्ये फक्त चि प्स  नव्हते! शेवटी एका जवानाला आमचे घरून चिप्स आणायला सांगितले ते तिने खाल्ले तेव्हा सगळ ठीक झाल ! एका पिकनिक ला गेलो होतो तेव्हा, कुणाला कळू नये म्हणून, मला म्हणाली, मी "कोंबडी" खाणार!  तर, ते सगळ्यांना कळल, आणि मग जेवताना  तिला सगळे कोंबडी खाओ,   कोंबडी खाओ ! असे चिडवत होते !

देवळालीतच play  group  च्या शाळेत आवडीने जायला लागली! ती शाळा एका ख्रिश्चन टीचरची होती आणि त्या त्यांच्या पध्दतीचा  frock घालायच्या म्हणून मग त्यांचे नाव पडले 'frock वाल्या मिस '!ह्याच टीचरना भानुप्रिया दहावी पास झाल्यावर भेटून आली आणि परत बारावी पास झाल्यावर पण भेटली ! त्यांना इतका आनंद झाला होता की काय सांगू ! त्यांच्या कारकिर्दीत असा कुणीच विद्यार्थी त्यांना भेटायला आला नव्हता! आज भानुप्रिया CS  झाली आहे तर आता ही इच्छा  आहे की परत त्यांना भेटून याव !

LKG  आणि UKG  करून आम्ही पुण्याला पोस्टिंग वर आलो।  इथे St . हेलेना' सारख्या  चांगल्या शाळेत admission  मिळाली आणि पाचवी पर्यंत  पुण्यात दर्जेदार अभ्यास झाला, आणि तिथल्या ख्रिश्चन  संस्कृतीचा पण परिचय झाला. स्कूल फेस्ट , ख्रिसमस, सारख्या नवीन गोष्टींचा परिचय झाला, आणि ख्रिसमसची एकवीस दिवस सुट्टी ही नवीनच मजा अनुभवायला मिळाली. शाळेच्या असेम्ब्ली मध्ये कॅरोल सिंगीगचा नवाच आणि आनंद दायक प्रकार शिकायला मिळाला.

                                                                     

भानुप्रियाने कोणत्याच कारणा साठी क धी पाठीत धपाटे खाल्ले नाहीत, पण तिला ज्वारीचे धपाटे फार आवडायचे,. तर हेच धपाटे कसे बनवतात  ते सांगते _


साहित्य _ १ वाटी  ज्वारी पीठ, १ tsp मीठ, २ tsp  हिरवी मिरची ठेचा, कोथिंबीर, १ tbsp तीळ , १/२ वाटी  बारीक चिरलेला कांदा, हळद , आणि 2tsp  तेल _ सर्व मिक्स करून मळून भाकरी करावी. दोन्ही कडे तेल टाकून खरपूस भाजून हे धपाटे लोणी, दाणे chutney , दही बरोबर सर्व करावे.                                                                  .                

महूतील तीन महिन्यांचा कोर्स संपे पर्यंत श्रीलंकाचे पोस्टिंग आले. १ १/२ ते २ वर्षांचे पोस्टिंग! ह्या वेळेत मी नाशिकला राहिले. नवीन घरात राहून बरयाच गोष्टी शिकायला मिळाल्या. ह्या वर्षीच म्हणजे १९८  ९ मध्ये डिसेम्बर मध्ये २८ तारखेला भानुप्रियाचा जन्म झाला. त्यासाठी पुण्याला होते. भरपूर लाड झाले, भानुप्रियाचे आणि माझे पण. हॉस्पिटल मध्ये पहिल्यांदा जेंव्हा तिला हातात घेतली, तो क्षण अविस्मरणीय आहे, अर्थात, प्रत्येक आईला असेच वाटत असावे,की.  हे छोटेसे बाळ , अतिशय गोड ,आणि जगातील सर्वात सुंदर मुल  असते.! मी तरी ह्याला अपवाद कशी असणार? तिला घेवून देवलालीला आले. तेंव्हा, सुमाने तिचे जरा थंडच   स्वागत केले!  तिला जरा लांबूनच न्याहाळत बसण्यात १_२  दिवस गेले. ती रडली तर सुमा एकदम   सावध व्हायची. बहुतेक तिला competition  आल्या सारखे वाटले असावे!पण  दोघींची किती गट्टी जमली, हे ह्या फोटो वरून  कळेलच न!

          ,
बऱ्याच वेळेला सुमा तिला चावायची पण  भानुप्रिया मात्र तिचे लाडच करायची!.भानुप्रीयाला  लहानाची मोठी  होताना पाहत होते, आणि रोज आयुष्याचा नवीन अर्थ  कळतहोता.  hotshot  कॅमेरा होता माझ्याकडे त्याने तिच्या प्रत्येक छोट्या मोठ्या टप्याचे फोटो काढले. सारा दिवस  तिचे लाड करण्यात निघून जायचा. तिची पण लहानपणची आवडती डीश म्हणजे ब्रेंड,बटर, जॅम!आणिआर्मी मध्ये ration  मिळते त्यात ब्रेंड  भरपूर मिळायचा त्यामुळेच की काय ब्रेंड च्या भरपूर रेसिपीस  तयार झाल्या..त्यातील एक सोपी रेसिपी  म्हणजे ब्रेड_इडली :_

१ वाटी बटाटे उकडून, लग्दा करावा. तेल गरम तेलावर मोहरी, जीर, हिंग,कढीपत्ता परतून बटाट्यचा लगदा घालून परतून घ्यावा. मीठ, तिखट, घालावे. कोथिंबीर घालून थंड करावे . ब्रेडचे गोल स्लाइसेस  कापून घ्यावेत.एका स्लाइस्वर बटर लावावे, थोडी भाजी पसरावी. दाबून घ्यावे. असे स्लाइस करून ठेवा.

तवा गरम करून बटर टाका. भाजीची  बाजू तव्यावर टाका,थोडी भाजून घ्या. हे स्लाइसेस तसेच   प्लेट मध्ये काढा. ब्रेडवर थोडे घट्ट दही घाला. वरून फोडणी पसरा, कोथिंबीर घाला,आणि सर्व करा

वरील फोडणीसाठी तेलावर मोहरी, हिंग, कढीपत्ता,,उडदाची डाळ, काजू तुकडा  घालावे.


ह्याच ब्रेडचा डोसा पण होतो_
ब्रेड डोसा:
  
६ ते ७ ब्रेड स्लाइस पाण्यात भिजवून, पाणी  काढून लगदा एका बाउल मध्ये काढा. १ वाटी रवा, १  वाटी दही, १/२ वाटी तांदूळ पिठी, मीठ,घालून पातळ करावे फोडणी करून वरील पिठात घालावी  कांदा,  हिरवी मिरची, आणि कोथिंबीर बारीक चिरून घालावी.. पातळसर पीठ ठेवून डोसे करावेत. चटणी, गन पावडर (मोलागापोडी चटणी) बरोबर सर्व करावे.
 
इथेही साउथ इंडियन टच  आलाच ! तसे पण आम्हाला दक्षिणेचे  वेड  आहेच!.           .       .         .   , . .,           
 


 .      


             .   .       

कोईम्बतूर मध्ये आले आणि शहर बघितलं . पुष्कळ मोठती मला  शहर आहे. आम्ही युनिट मध्ये गेलो आणि विश्रांती घेतली . त्याआधी सुमाची भेट झाली! फारच तिखट वाटली मला ती! आणि होती पण तशीच ती!तीच पुराण नंतर सांगेनच. त्या आधी युनिट मधली एक गम्मत!   Coimbatore मध्ये ऑफिसर्स मेस मध्ये पहिल्या दिवशीच ब्रेकफास्टला आर्मीच्या शिस्तीचा बडगा पाहिला! त्याचे झाले काय, की ब्रेकफास्ट करण्यासाठी आम्ही दोघेच मेसमध्ये गेलो. मी थोडी गोंधळलेली होतेच, त्यात ते टेबल लेऔट , क्रोकरी, टापटीप,सुंदर  सजावट  बघून थोडी आणखीन गोंधळले. युनिफॉर्म  मधले waiter ,आमच्या दोघांसाठी थांबलेले होते. मी मला दाखवलेल्या खुचीवर बसले. बसले, कसली, अगदी खुर्चीच्या टोकावर बसले. मला विचारले काय ब्रेकफास्ट घेणार? मी ओम्लेट  सांगितले. ५ मिनिटांनी ओमलेट   आल्यानंतर मात्र माझी तारांबळ उडाली. कारण, खायला सुरुवात केली, पण ते waiter  आजूबाजूला attention मध्ये उभे ! त्या tension मध्ये ओम्लेट काही घश्या खाली उतरेना!  सगळी काट्या चमच्याची practice कापरासारखी  उडण छु झाली!  literally, नानी  याद आ गयी!" घी देखा मगर बडगा नाही देखा" चा प्रत्यय आला.! आर्मी ऑफिसर हवा  ना ? घे घे !नंतर माझी मात्र मनातल्या मनात हसून हसून पुरेवाट झाली!शहर

मला चांगल आठवतंय, त्रीचीला असतांना बाबां  बरोबर NCC  च्या मेस मध्ये काही वेळा गेलो होतो. तेंव्हा तिथली  क्रोकरी, तिथली उभ्याने , प्लेट हातात घेवून  जेवणाची  पध्दत अतिशय मोहक,भुरळ पाडणारी होती. मग घरी आई असाच लेऔट करायची . आ णि  मग practice  व्हायची! त्यात खाताखाता एकमेका बरोबर बोलायचं,पुन्हा काही वाढून कस घ्यायचं , मला हे सगळ फार आवडायचं. असो. हे बाळकडू पुढे खूप उपयोगी पडल हे निश्चीत !!

कोइम्बतुर शहर पहिले फार छान ! भरपूर मोठ मार्केट, साड्यांची दुकानं! उत्तम बस सर्विस! मी तिथे बऱ्याच  वेळागेले  बसनी गेले होते, मजा  आली.

कोइम्बतुर शहर

  coimbatore च्या मुक्कामात ooty, mysore  पहिले, आर्मी मधले प्राथमिक धडे घेतले आणि  १९८८ मध्ये महू (मध्य प्रदेश ), ला कोर्ससाठी जाणण्याचा योग आला. तिथे पहिल्यांदाच 'husband  night ' नावाचा आगळा वेगळा  समारंभ पहायला मिळाला.आर्मी मध्ये सर्व्साधारण पणे  कोणत्याही जेवणा समयी प्रथम मुलांनी . . नंतर लेडीज आणि शेवटी ऑफिसर्सनी  जेवण करण्याआणि तिथल्या रिक्षा चा प्रघात आहे. परंतू  फक्त  हसबंड नाईट चे रात्री, सर्वप्रथम ऑफिसर्सना  मेजवानीला सुरुवात करण्याचा  मान  असतो. त्या संध्याकाळी जो मनोरंजनाचा कार्यक्रम झाला, त्यात लेडीज नी  traditional   पोशाख घालून  एक fashion show  सादर केला. मला ९ वारी  साडी घालायला सांगितली होती. अचानक झालेल्या ह्या मागणीने मी गोन्धळले ! कारण ९ वारी  साडी माझ्याकडे नव्हतीच.! पण, नाही कसे म्हणणार होते ? तर लग्नाच्या शालू ची  ९ वारी करून नेसले. आणि माझी   प्रथम  entry ! हातात दिवा घेवून यायचे, पुढे ठेवायचा आणि उभे राहायचे! असो,एन्ट्री उत्तम झाली, आणि कार्यक्रम पार पडला!

    महू  मध्ये , मी मोटरसायकल वर,दोघी _ तिघींना बसवून मार्केट मध्ये न्यायची आणि सामान आणायचो ! खूप धमाल करायचो. जो रस्ता मार्केट ला जाण्याचा, त्यालाच लागून  ट्रेनिंग ग्राउंड होते, तिथे सगळे ऑफिसर्स  बघत असायचे !

इथेच मी पहिल्यांदा  स्टोव्ह वर स्वयंपाक केला, तो पण ३ महिने!  तिथे bachelor ऑफिसर्स ग्रूप नी यायचे ते पण रात्री २ वाजता वगैरे आणि  चहा, कॉफी, आणि खाण्यासाठी असलेले सर्व पदार्थ फस्त करून जायचे ! आणि  चहा साठी कप  शेजारून आणायचेच , कधी कधी दूध पण ! अशी मजा करून   ही  मंडळी  फरार!

 इथेच पार्टी  मध्यॆ  पहिल्यांदा खाल्लेली , आणि मला अतिशय आवडणारी स्वीट डिश   "कॅर्मेल कस्टर्ड " ची रेसिपी  देते आहे

कॅर्मेल  कस्टर्ड :  १ कप   साखर  घालून, बारीक gas  वर वितळणे. हे कॅर्मेल पातळ झाले की,मोल्डला  बटर लावून त्यात  ओतावे. थोड्या वेळ तसेच ठेवावे.  १ कप दूध  ३ tablspoon  साखर घालून गरम करावे.gas  बारीक ठेवावा. १/४ कप दुधात २ tbsp कस्टर्ड  पावडर घालून हे दूध वरील दुधात हळू हळू घालीत ढवळावे. दूध घट्टसर होईल . उतरवून थोडे थंड करून, भांड्यातल्या कॅर्मेल वर ओतावे . थंड झाल्या नंतर, मोल्ड उलटा करून प्लेट मध्ये काढावे. सर्व्ह करण्या आधी थंड करावे.   .   
     .     
पुढल्या  मजकुरा  पर्यंत  बाय !

       


  

     
   




.

   

1987 _ LAGNA NANTARCHYA NAVYAA VALNAVAR

१९८७  ऑगस्ट मध्ये लग्न ठरले ,आणि आयुष्य एका वेगळ्याच वळणावर येवून ठेपले. मला आर्मी ऑफिसरशी लग्न करायचे होते,आणि तसेच होत होते. Lt .किशोर पेटकर ह्यांच्याशी माझे लग्न ठरले. ऑगस्टमध्ये   लग्न ठरले आणि नोव्हेंबर २५ १९८७ ही लग्नाची तारीख ठरली. आधी नाशिकला घरी भेट झाली आणि नंतर मध्ये फक्त एकदाच. आमच्या साखरपुड्याची गम्मत अशी की माझा साखरपुडा झाला, पण नवरा मुलगाच  हजर नव्हता! कारण त्याला सुट्टी नाही मिळाली! तर साखरपुडा झाला आणि नोव्हेंबर मध्ये पुण्यात लग्न झाले. मी  जेंव्हा जेंव्हा हा किस्सा कुणाला सांगते,तेंव्हा  पहिली प्रतिक्रिया म्हणजे "ऑ!" आणि नंतर हसू, नंतर कौतुक मिश्रित शब्दात आर्मी बद्दल बोलणे! "म्हणजे बघा, साखरपुड्या साठी देखील रजा मिळत नाही , म्हणजे आर्मी किती भारी आहे ते " असे काहीसे त्यांना म्हणायचे असते. पण मला मात्र हसू आल्याशिवाय राहत नाही!
असो लग्न अगदी पारंपारिक पध्दतीने झाले, आणि मी नाशिकला आले.नंतर  ८ दिवसा नंतर, आम्ही दोघे कोईम्बतूर (तामिळनाडू )ला गेलो.  तिथे आर्मी लाईफ "फ्रॉम  डे  वन" बघायला आणी अनुभवायला सुरुवात झाली, ते २००९च्या जानेवारीत ते रिटायर होईपर्यंत!

ज्या दिवशी आम्ही क्वार्टर वर पोहोचलो, त्याच वेळी "सुमा" नी, म्हणजे किशोर कडे असलेल्या पोमेरिअनने माझे वाईट स्वागत केले! म्हणजे तिने रागाने भुंकून स्वागत केले. स्वागत कसले, सरळ सरळ विरोध !. असो. रात्रीतून तिने माझी नवीन कोरी चप्पल फाडून ठेवली.!  हा तिने दर्शवलेला दुसरा विरोध! सकाळ झाली आणि सगळे चित्र पालटले!  मला डॉग्सची खूपच आवड आहे,  त्यामुळे मी तिचा विरोध हसण्यावारी नेला, आणि तिच्याशी मैत्री करार केला, तो पुढे १० वर्ष तसाच राहिला!सुमा  बद्दल विशेष म्हणजे तिला फक्त दूध-ब्रेड चालायचे आणि ते  नरम करून , तिला बसवून, तोंड उघडून,तिला भरवायचे! मी कधी पार्टीसाठी तयार झालेली असेन तर, तिला डायनिंग टेबल वर बसवून खायला घातली आहे, कारण ती  स्वतः कधीच कधीच नाही जेवली.  हा घास भरवण्याचा कार्यक्रम रोज दोनदा व्हायचा!

  घास भरवायला लागायचा त्याचा हा पुरावा!  

आणि हे द्रुश्य बघून  हसू आल्याशिवाय राहिले नाही, आणि इतके वर्ष मी तिची ही सेवा करते, त्याचे पण कौतुक झाले. पण मी मात्र प्रामाणिक पणे हे काम केले, आनंदाने केले.   .

      .    

सुमा एकदम रॉयल होती, कुणाच्या अध्यात मध्यात नाही, तिला कोणी नको, "मी बाई एकली आणि नको कुणाची सावली!" अशी ती होती. अलिप्त, थोडी शिष्ट, थोडी मानी पण आमच्या दोघांवर तिचा जीव. मी हिरो होंडा मोटर सायकलकोईम्बतूरला शिकले. सुमा पुढे बसून ऐटीत निघायची, तिला लोक वळून वळून  बघायचे! आधी  बाई  बाईक चालवतात, आणि त्यात टाकीवर  कुत्रा   ऐटीत बसलाय ! दोन वर्षान नंतर त्यात भानुप्रिया ची पण भर पडली, कारण तिला मी back pack मध्ये बसवून बाईकवर फिरायला न्यायची!आम्हा तिघींना बाईकवर पाहणे म्हणजे सर्वांना कौतुकाचा विषय होता  सुमाला कधीच पट्ट्याची  गरज पडली नाही. कारण ती अतिशय आज्ञाधारक होती   तिचे गुणगान गाईन  तर शब्द अपुरे पडतील असो, तर, आमच्या सुमा सारखीच चटपटीत रेसिपी खास साउथची इडली, पण चटपटीत!

मोलागापोडी इडली : छोट्या इडली पात्रात इडल्या करून घाव्यात.एका बाउल मध्ये इडल्या ,मोलागापोडी चटणी, खोवलेल खोबर  ,थोड तूप घालून,  नीट  कालवून गरम गरम वाढावे.
टिप : मोलगापोडी चटणी बाजारात रेडी मिळते GUN  POWDER chutney   ह्या नावाने मिळेल .

B,COM CHI DEGREE AANI MAG NOKAREE

  हडपसरला आल्यानंतर एक वर्षभर कॉलेजला जायला,  खूप त्रास व्हायला लागला आणि अभ्यास होईनासा झाला , त्यामुळे sndt  च्या होस्टेल मध्ये रहायच  ठरल.t .y . च वर्ष होस्टेलवर काढल. एखाद्या रविवारी घरी यायचे, खूप मजा यायची. होस्टेल मध्ये मैत्रिणी होत्या , शिस्तीचे वातावरण होते. रोज सकाळी लवकर उठून कॉलेजला जायला छान  वाटायचं ,कारण कॉलेज  जवळ होत. दुपारी आणि रात्री mess  मध्ये  जेवण करायचं. शिवाय कॉलेज कॅन्टीन  होतच. तिथे मैत्रिणी बरोबर गप्पा, सोबत खायला काहीतरी चमचमीत!होस्टेलच्या रेक्टर अतिशय कडक शिस्तीच्या! पण सर्वांकडे लक्ष पण द्यायच्या.होस्टेलवर कुणाच्या घरून गेस्ट आले, की त्यांच्या बरोबर खाऊ  पण यायचा. मग फराळ ! जिचा डबा  तिला चाखायला मिळाला  तरी पुष्कळ अशी परिस्थिती  व्हायची. ! होस्टेल वर रहायल्याने  बाहेरच्या जगाचे थोडेसे भान आले म्हणायला हरकत नाही.पण माझ्यां स्वभावात तसा काहीच फरक पडला नाही. उलट माझा खंबीर स्वभावच मला अनेक वेळा उपयोगी पडला.मी कधी नियम तोडले नाहीत, फालतू गोष्टी केल्या नाहीत,त्यामुळे काही त्रास न होता वर्ष निघून गेल. b.com  झाले आणि आनंद वाटला.हो, वर्षभर फ्रेंच चा कोर्स पण केला  मजा आणि आनंद  मस्ती आणि शिस्त सगळ मिळाल ,शिवाय घराचे महत्व पण मनात  पुन्हा प्रस्थापित झाले.१९८१ मध्ये पासआउट  झाले  . .  .आणि आणखीनच वेगळ्या आणि आनंदाच्या पर्वाला सुरुवात झाली.

सचिन ,नितीन, प्रमोदिनी आणि मी _माझ्या लग्नानंतरचा फोटो

आता मी नोकरीला लागले. १९८१ ते १९८७ वेगवेगळ्या ठिकाणी नोकरी केली. ते दिवस पण मंतरलेले होते म्हणायला  हरकत नाही. स्वतंत्रपणे नोकरीचा आनंद घेतला, मिळणारा पगार उडवण्यात आनंद वाटला. दिवाळीला सगळ्यांना स्वतःच्या पैश्यातून गिफ्ट देण्याचा आनंद काही वेगळाच! तेंव्हा  मी माझ्या कमाईतून  m ८० गाडी घेतली, तो क्षण खरच सोनेरी होता. ड्रायविंग लायसन्स मिळवलं, आणि गाडीवर मनसोक्त भटकले. त्या काळी मी बाबांची lambretta  देखील चालवली! गाडीची नशा उतरता उतरत नाही हे मी अनुभवले!पुढे लग्न झाल्यावर तर  मी hero honda  चालवली! त्या गाडीची तर शानच निराळी! नुसती झिप,झिप, झूम!

 प्रिंटिंग  प्रेस, ऑटोमोबाईल  कंपनी, estate  agency ,पुस्तक प्रकाशन कंपनी, असे करत करत,१९८५ मध्ये  sndt  college मध्येच परत govt  job  मिळाला. adult  education  centre  मधली ही नोकरी म्हणजे सुवर्ण काळ  होता. नोकरीत खूप काही नवीन शिकायला मिळाल, खूप प्रवास केला, खूप लोक भेटली. आणि प्रमोदिनी  होम सायन्सला ह्याच कोलेजला होती, त्यामुळे तिच्या मैत्रिणी पण होत्या. खूप धमाल दिवस होते ते.

आणि अशाच एका धमाल रेसिपीने आजच्या ब्लॉगची सांगता करू.

कॉर्न फ्लेक्सचा चटपटा चाट :   १ वाटी कॉर्न फ्लेक्स, १/२ वाटी उकडलेल्या  बटाट्याच्या फोडी, काकडीचे तुकडे, टोमाटो चे तुकडे, कापलेला कांदा, कापलेली कोथिंबीर तळलेले दाणे, चाट मसाला, चिंच गुळाची चटणी, मीठ तिखट - सर्व वस्तू एकत्र करून, लिम्बाचा रस घालून मिक्स करून त्वरीत सर्व्ह करावे.          




.

HADAPSARCHA GHARAT - PUNYATEEL NAVIN PARV

१९८० मध्ये हडपसरला आल्या नंतर परत एका नवीन पर्वाला सुरुवात झाली अस म्हटल  तरी चालेल.मी s .y .b .com  ला sndt  college  ला admn  घेतली प्रमोदिनी ७ विला आणि सचिन नितीन ६ वीला होते,. तेंव्हाचे हडपसर म्हणजे गावठाण होते, कोणतीही सोय नाही, बस नाही, दुकान नाहीत, आजूबाजूला फक्त शेत आणि कच्ची पक्की घर. आमचीच सोसायटी  म्हणजे मोठी खूण! घराचे भूमी पूजन झाले तेंव्हा मला आठवते की १ किंवा २ रिक्षाच मिळाल्या आणि त्यां पण मुश्किलीने! सगळे जण  बाबांना म्हणाले की हे काय जंगलात घर घेतलेस ? असो. आणि हो, आम्ही ज्यांना हे घर भाड्याने दिले होते, त्यांनी पण थोडा त्रास दिला, पण शेवटी घर   आमच्या ताब्यात आले. म्हणजे इथे देखील बाबांना त्रास चुकला नाही! घरी आमच्या बरोबर  माई पण रहात होत्या, त्यामुळे मजा वाटायची. तशी आम्हाला माई दादांची सवय होतीच आणि लळा पण होता,पण आम्ही नेल्लोरला असतांनाच दादा वारले.  हो,  सांगायचं राहीलच. ज्या वेळी आम्ही पुण्याहून निघालो, तेंव्हा आजोबांची त्रीचीला घरी आलो, त्याच दिवशी संध्याकाळी  आजोबा गेल्याची तार आली. आम्ही चौघच घरी होतो. आई बाबा बाहेर गेले होते. मी थोडी घाबरले,पण  आणि आई बाबा  त्यांना तार दिली . माई  सारख्या काही तरी काम करीत असत. ताक  करणे हे त्यांचे आवडते काम., त्या तांदुळाची उकड फार चविष्ट करायच्या. रोज पेपर मधल्या बातम्या त्यांना वाचून दाखवाव्या लागत. फार मजा यायची. रेडियो वर गाणी लागली की, मान डोलावायच्या, बातम्या पण ऐकायच्या  आणि अधून मधून काही प्रतिक्रिया पण द्यायच्या. "पुष्पा, छान  लागलाय हो कार्यक्रम , ऐक " अस म्हणायच्या. माइचे तळपाय एकदम गोरेपान  आणि, अक्षरशः गुलाबी दिसत. मला तर अजून आठवल तरी नवल वाटत. माईला तिच्या बिटकी एवढ्या आंबाड्यात   फुल, गजरा  माळायला  फार आवडायच.

माई आणि मी  हडपसरच्या घरात

 माई शेवटी आजारी होती, तेंव्हा  मी ऑफिसला निघाले की काही आणू का? अस मी  रोज विचारायची,आणि ती   रोज काहीतरी पदार्थ सांगायची. आणला तर खायची मात्र अगदी थोड. असो.नंतर थोडे दिवसच सहवास मिळाला. पण माई ची तांदुळाची उकड मात्र कधीतरी करते, तेंव्हा तिची आठवण येतेच.

तेंव्हा  त्याच उकडीची कृती आज लिहिते , तिच्या सारखी  चविष्ट होत नाही पण तरी ---------

तांदुळाची उकड:

१ चमचा तूप गरम करून , त्यात किंचित जीर घालावे. नंतर १ वाटी  पाणी घालूनउकळावे . मीठ, तूप, घालावे. उकळल्या बरोबर १ वाटी  तांदुळाचे पीठ घालून ढवळून  घेत रहावे. नीट  उकड झाली, की गरम गरम वाढावी. तूप पण वाढावे. हवी असल्यास, थोडी कोथिंबीर   चिरून घालावी.

 bye !
  
  ,
  .

ANDHRA MADHEEL 1978 CHE VAADAL

  नेल्लोर मध्ये १९७८ मध्ये प्रचंड वादळ झाले होते. पावसाचे दिवस,त्यात वादळ ! त्या संध्याकाळी १२० kms  च्या वेगाने पावसा बरोबर वादळ सुरु झाले. अचानक वादळ आले आणि सगळे घाबरून गेलो. तरी बर सगळे घरीच होतो. आमच्या घराची रचना अशी होती की बंगल्याच्या  वरच्या मजल्यावर आम्ही राहत होतो. मालक खाली रहात होते, पण तेंव्हा ते मद्रासला गेलेले होते,आणि त्यांचे पाळलेले कुत्रे खाली बांधलेले असायचे. तर, ज्या संध्याकाळी वादळ सुरु झाले, तेंव्हा ह्या tommy  ला आम्ही जिन्यात बांधले आणि घरात आलो. मोठी चौकोनी बाल्कनी. एक छोटी खोली साईडला होती, आणि मेन घर होते. मेन दरवाज्यातून वादळी वार यायला लागले म्हणून, ते बंद केले. साईडच्या खोलीच्या खिडक्या बंद करण्यासाठी बाबा तिकडे गेले. आणि, latch lock  असलेले दार एकदम बंद झाले. latch  तर बाहेरून उघडणार आता. बाबा आतमध्ये अडकले. त्यांनी दरवाजा ठोकून ठोकून आम्हाला आवाज दिला. बरयाच वेळाने लक्षात आले की बाबा तिकडे अडकले! आता काय करायचे? मग मी किल्ली  घेवून घराच्या मागच्या बाजूने ,घरा   भोवती मध्यभागी जो parapet  wall  बांधलेला  होता, त्यावर उतरले, आणि धूम पाउस आणि सोबत वादळ, अशा भयंकर परिस्थितीत अक्षरशः झोपून रांगता रांगता गोल फिरून पुढच्या बाल्कनी पर्यंत आले,  वर  चढले  आणि मग दार उघडले ! माझ्या धाडसाचे फारच कौतुक झाले, पण मला तेंव्हा काहीच कळत नव्हत, फक्त बाबा दिसत होते. धाडस वगैरे आत्ता  कळले. पण मी पहिल्या पासून अशीच आहे.

मायपाडू बीच नेल्लोर

दुसऱ्या  दिवशी देखील वादळ शमले नाही, आणि आम्ही मिल्क पावडरचे दूध, आणि जे काही घरात होते त्यावर  भागवले.  दोन दिवसांनी  वादळ शामाले, आणि गाडी पूर्वपदावर आली. पण ही आठवण मात्र काल घडल्या सारखी  हकीकत वाटते.

१९८० मध्ये  आमचे हडपसर चे  घरी पुण्याला येण्याचे नक्की झालेपुण्याला ,कारण बाबांची बदली पुण्याला झाली  .

 

    

हा फोटो माझा आणि बाबांचा आहे. मथुरेचा आहे. जुनी आठवण काढलीच आहे, तर शनिवार पेठेतील एक मजेशीर  किस्सा आठवला. करंदीकर काकूंचा शिरीष हा मुलगा. शिरीष आणि शेखर असे दोघे   भाऊ आणि, जयश्री   त्यांची बहीण तर शिरीषने मला एक दिवस बोलावले आणि काहीतरी खायला दिले. चौकोनी तुकडे आणि डाळ ओळखली.    छान  लागले म्हणून सगळे  खाल्ले.  आणि मग विचारले काय होते ते? तो म्हणाला 'तू आज मासे खाल्लेस ' मला इतका राग आला त्याला खूप मारले, आणि रडत रडत घरी जावून आईला सांगितले  नंतर  कळले, की, माझी चेष्टा केली म्हणून. खरतर ती "आमटी फळ " नावाची रेसिपी होती.  तर तीच रेसिपी देते  खूप tasty  बनते. करून पहा आणि चांगली झाली तर नक्की सांगा.

आमटी फळ :   आमटी :  १ वाटी  तुरडाळ  शिजवून घ्यावी. त्यात चिंच,गूळ , मीठ  घालून पातळसर करावे तेल गरम करून , मोहरी,जिर ,हिंग, हळद, कढीपत्ता, लाल सुकी मिरची, हिरवी मिरची, घालून लाल तिखट घालून डाळीत   ओतावी ,डाळ  उकळू द्यावी .

फळ : १/२ वाटी  कणिक, १/२ वाटी  बेसन, मीठ, तिखट , हळद, ओवा,कोथिंबीर, थोडे तेल घालून घट्ट  मळुन  घ्यावे. जाड  पोळी लाटून चौकोनी तुकडे कापून वरील आमटीत  सोडावेत. झाकण ठेवून ५ मिनिटे उकळू द्यावे. तुकडे वरती आले, की झाले समजावे. कोथिंबीर, फ्रेश  नारळ खवून घालावा  गरम  वाढावे .

ही फळ  माश्यांचे तुकड्यांसारखे दिसतात , म्हणून शिरीष मला म्हणाला मासे खाल्ले!  मला हा पदार्थ मनापासून आवडतो, आणि कधीही केला की हा प्रसंग आठवून हसू आल्या शिवाय रहात नाही! .           .

आणखीन  बरच काही , पण ;परत भेटू तेंव्हा !